Karlijn van Spankeren Geld vandaag, 17:00

Leestijd: 4 minuten

Je denkt dat je goed bezig bent, maar deze vorm van consumptie trekt ongemerkt je bankrekening leeg

Je koopt een keukenmachine van 500 euro, omdat je hebt besloten toch wat meer zelf in de keuken te staan. Je sluit een abonnement af bij die ene pilatesstudio waar de reformers mooier zijn dan je eigen bank, want je wilt nu écht in je gezondheid investeren. En die nieuwe lamp van 120 euro? Die gaat je huis toch wel écht meer als ’thuis’ laten voelen.

Op zichzelf zijn het allemaal aankopen die je prima kunt verantwoorden. Je koopt geen willekeurige spullen, maar investeert in je gezondheid, je persoonlijke stijl of de sfeer in je huis. Je bent bewust bezig met de persoon die je wilt zijn.

Alleen is er één klein probleem: je bankrekening lijkt niet altijd mee te groeien met de versie van jezelf die je probeert te worden. Welkom in de wereld van ‘aspirationele consumptie’.

Wat is aspirationele consumptie?

Aspirationele consumptie betekent dat je producten en ervaringen koopt die passen bij het leven dat je graag wilt leiden of de persoon die je graag wilt zijn. Je koopt dus niet alleen iets vanwege de praktische waarde, maar ook vanwege het gevoel, de identiteit of de levensstijl die je ermee associeert. Werp een blik op Instagramkanaal @havermelkelite, en je snap wat we bedoelen.

Die dure sportschool staat niet alleen voor een plek om te sporten, maar voor de gezonde, gedisciplineerde versie van jezelf die je wilt worden. En die perfect ingerichte keuken symboliseert misschien wel het volwassen leven waarin je iedere avond uitgebreid kookt en vrienden uitnodigt.

Het product wordt daarmee een soort tastbare belofte aan jezelf: als ik dit koop, kom ik weer een stapje dichter bij het leven dat ik voor ogen heb.

Hoe social media hier een belangrijke rol in speelt

Onderzoek naar sociale media en consumentengedrag laat zien hoe bewondering voor influencers, sociale vergelijking en het verlangen naar een bepaalde identiteit aankoopgedrag kunnen beïnvloeden. Producten worden zo onderdeel van het beeld dat we van een geslaagd leven hebben.

Niet zo gek dus dat jouw wishlist steeds langer en langer wordt. Het interessante is dat je helemaal niet bewust jaloers hoeft te zijn op iemand anders. Je kunt oprecht geïnspireerd raken door een mooie routine of een slim product. Je denkt dat je iets ontdekt wat goed bij je past en neemt het mee in je eigen leven. Maar als je voortdurend nieuwe inspiratie krijgt, blijft er ook de hele tijd wel iets te verbeteren.

Waarom het snel financiële zelfsabotage wordt

Maar liefst 81 procent van de Nederlandse jongeren tussen de 12 en 29 jaar ervaart geldzorgen, blijkt uit onderzoek van State of Youth NL uit 2025. Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat 36 procent weleens iets koopt om zich beter te voelen en 31 procent om mee te kunnen doen met anderen.

Het probleem ontstaat wanneer je steeds meer uitgeeft aan het leven dat je graag wilt leiden, terwijl je financiële situatie dat eigenlijk niet toelaat. Op de lange termijn kan dat betekenen dat je minder spaart, geen financiële buffer opbouwt of zelfs schulden maakt. En dat terwijl je met iedere aankoop juist het gevoel had goed bezig te zijn. Best ironisch, toch?

Zó voorkom je dat je jouw bankrekening leegtrekt met aspirationele consumptie

Je hoeft natuurlijk niet ineens al je mooie spullen de deur uit te doen. Het gaat erom dat je bewuster nadenkt over wat je koopt. Met deze vuistregels voorkom je dat je jezelf iedere keer opnieuw iets aanpraat.

• Wacht zeven dagen: wil je iets duurs kopen? Zet het op je wishlist en kijk een week later of je het nog steeds wilt. Zo voorkom je dat je enthousiasme van het moment de doorslag geeft.
• Test eerst de goedkope versie: wil je vaker sporten? Begin met een betaalbaarder abonnement voordat je honderden euro’s uitgeeft aan een exclusieve studio.
• Vraag jezelf af of je het echt gaat gebruiken: wees eerlijk over je huidige gewoontes, niet alleen over je goede voornemens.
• Check je financiële doelen: kun je de aankoop betalen nadat je vaste lasten zijn voldaan en je geplande spaargeld opzij hebt gezet? Dan is er mogelijk ruimte voor.
• Stel jezelf één laatste vraag: zou ik dit ook kopen als niemand het ooit zou zien en het me niet het gevoel gaf dat ik aan mezelf werkte?

Meer over geld en werk:

• In deze branches maak je als starter de meeste kans op een baan
• Vraag je je af wat je collega eigenlijk doet? ‘Ghostworking’ wordt steeds groter
• Wat zijn nou precies die ‘recession indicators’ waar iedereen het over heeft?
• Appjes en e-mails na werktijd? Zo deal je met de ‘infinite work era’

Geschreven door Karlijn van Spankeren

Karlijn (27) studeerde Media, Informatie en Communicatie en woont in Amsterdam. Met een flinke dosis schermtijd op TikTok en een vaste plek in het Amsterdamse horeca- en nachtleven weet ze precies welke hotspots, modetrends en sociale hypes je niet wilt missen. Dankzij haar eerdere werk in de parfumwereld is ze bovendien een echte parfumliefhebber en deelt ze graag haar favoriete geuren, nieuwste ontdekkingen en verborgen parels. Via NSMBL schrijft ze het liefst alsof jullie samen in dezelfde vriendinnengroep zitten.